تقسیمات مختلف سلولی


تقسیمات مختلف  سلولی

تقسیمات مختلف  سلولی

  تقسیم بدون کاهش کروموزومی (میتوز) قبل از شروع تقسیم میتوز هر کروموزوم مشابه DNA خود را ساخته و DNA خود را مضاعف میکند در این هنگام کروموزوم ها بسیار بلند و به صورت پراکنده در هسته قرار دارند و با میکروسکوپ نوری مشاهده نمیشوند. با شروع میتوز کروموزوم ها پیچیده، کوتاه و متراکم میشوند (علائم شروع مرحله پروفاز) هر کروموزوم از دو زیر واحد موازی (کرومانیل) تشکیل شده است، که به وسیله ناحیه باریکی به نام سانترومر (کلیتوکور) به هم متصل می شوند.کروماتیدها تنها در مرحله پروفاز قابل تشخیص هستند در مرحله متافاز کروموزوم ها در استوای سلول قرار میگیرند و ساختمان مضاعف آنها قابل تشخیص است. کروموزوم ها به میکروتوبولهایی (دوک های میتوزی) که از سانترومر به سانتریول امتداد یافته اند متصل میشوند. در آغاز آنافاز سانترومر هر کروموزوم تقسیم میشود و ادامه کروماتیدها توسط رشته های دوک به قطب مخالف مهاجرت میکنند. سپس در مرحله تلوفاز کروموزومها بازو طویل شده غشاء هسته پدیدار می شود. و سیتوپلاسم تقسیم میشود و در پایان دو سلول دختر مشابه با سلول مادری تشکیل میشود.تقسیم با کاهش کروموزومی (میوز) اولین تقسیم میوزی: پیش از شروع اولین تقسیم میوزى سلول های زرمینال اولیه (Primitive Germ Cell همانندسازی کرده و DNA آن دو برابر می شود. اولین مشخصه این تقسیم میوزی جفت شدن کروموزوم های همولوگ می باشد که به جز در مورد کروموزوم های X و Y به طور کامل و نقطه به نقطه صورت میگیرد ولی ناحیه سانترومر کروموزومها جفت نمیشود(هر زوج همولوگ از چهار کروماتید تشکیل میشود)دومین مشخصه اولین تقسیم میوزی کراسینگ اور است که شامل تبادل قطعه کروماتیدی بین کروموزوم های همولوگ می باشد. هنگام جداشدن کروموزوم های همولوگ نقاط تبادل قطعه متصل به یکدیگر باقی مانده و نمای شبیه X ایجاد میکنند که کیاسما نامیده میشود. در طول مرحله کیاسما قالب های ژن ها بین کروموزوم های همولوگ مبادله میگردند. در مراحل بعدی اعضا به قطب های مخالف سلول مہاجرت می نمایند، مقدار DNA در ھر سلول دختری برابر با سلول سوماتیک طبیعی می باشد، دومین تقسیم میوزی: کمی پس از پایان اولین تقسیم شروع میشود برخلاف اولین تقسیم هیچ گونه سنتز DNA صورت نمیگیرد ۲۳ کروموزوم مضاعف از ناحیه سانترومر جداشده و هر سلول دختری ۲۳ کروماتید دریافت می دارد. اکنون ماده ژنتیکی در سلول تازه تشکیل شده به میزان نصف ماده ژنتیکی سلولهای معمولی سوماتیک میباشد. بنابراین اهداف دو تقسیم میوزی عبارتند از: ۱- ایجاد تنوع و گوناگونی ژنتیکی از طریق مبادله ژنها در کراسینگ اور ۲- ایجاد سلول های با n کروموزوم (میوزI) و نصف مقدار DNA سلول سوماتیک طبیعی، (میوزII) در طی تقسیمات میوزی یک اوسیت اولیه ۴ سلول دختر با فرمول ژنتیکی X+۲۲ به وجود میآورد. که تنها یکی از آنها به گامت بالغ تبدیل می شود و سه سلول دیگر به نام اجسام قطبی مقدار بسیار کمی سیتوپلاسم دریافت کرده و از بین می روند. اسپرماتوسیت اولیه ۳ سلول اسپرماتید به وجود میآورد ۲ سلول با فرمول X+۲۲ و ۲ سلول با فرمول Y + ۲۲ و هر چهار سلول به گامت بالغ تبدیل میشود.تقسیمات میوزی ناهنجار ناهنجاری در تعداد کروموزوم گاهی از تقسیمات میوز منشاء میگیرند.به طور معمول جدایی کروموزوم های همولوگ در هنگام اولین تقسیم میوزی صورت میگیرد. گاهی این جدایی اتفاق نمیافتد، و هر دوکروموزوم همولوگ به یک سلول میروند (Nondisjunction) در نتیجه یک سلول با ۲۲ کروموزوم و دیگری با ۲۴ کروموزوم تشکیل می شوند و در نتیجه لقاح یک گامت معمولی با این گامت ها سلول تخم ۲۵ کروموزومی (مونوزومی) یا ۴۷ کروموزومی (تریزومی) حاصل می شود. عدم جدایی در طی اولین یا دومین تقسیم میوزی سلول های ژرمینال اتفاق میافتد و ممکن است در هر یکی از کروموزومها رخ دهد. با سندرم داون نمونه ای از تریزومی است که در آن یک کروموزوم ۲۱ اضافی وجود دارد. برخی اوقات در یک کروموزوم شکست اتفاق میافتد و قطعات آن به کروموزوم دیگر میچسبد که این جابجایی ممکن است متعادل باشد (که در این صورت شخصی طبیعی است) یا غیرمتعادل باشد که یک فنوتیپ تغییر یافته پدیدار میگردد. جابه جایی مخصوصاً بین کروموزوم های ۱۳. ۱۴، ۱۵، ۲۱، ۲۲ زیادتر دیده میشود. در بعضی موارد شکست در کروموزوم اتفاق میافتد ولی قطعات آن به کروموزوم دیگر نمیچسبد. مثل سندرم فریاد گربه (SP) که در آن بخشی از کروموزوم ۵ وجود ندارد.

دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد