سوداب’گیاهی خوشبو و معطر/ قسمت اول


سوداب’گیاهی خوشبو و معطر/ قسمت اول

سوداب'گیاهی خوشبو و معطر

 گیاه یا نیم بوته ی چند ساله ی علفی از خانواده ی سوداب ها - Rutaceae بوده، بلندیش تا ۲۰ الی ۳۰ سانتی متر میرسد. ساقه و برگ های آن کبود و سبز رنگ بوده، ساقه اش راست و شاخه دار است.برگ هایش پس هم، پر مانند و دارای دو سه برش میباشد. گل های زرد و سبز رنگ آن، داخل گل تاج نیم چتری جا گرفته اند. در ماه های تیر و مرداد گل میکند. سوداب در شکل وحشی در مدیترانه (اروپای جنوبی، افریقای شمالی)، خاور نزدیک، و کریمه ی جنوبی دیده می شود. در اروپا، آسیا، آمریکای شمالی و جنوبی و در دیگر کشورها قابل کشت است.در ایران و آسیای میانه این گیاه حتی در قرن ۷ میلادی منتشر شده بورد. ابوریحان بیرونی در کتاب معروف خود «صیدانه» مینویسد: «برای نوشیروان (قرن ۷ میلادی) نشای پژمرده شده ی سوداب را آوردند. او امر کرد، که به او آب دهند تا که سبز شود. نشا بعد از ۱۰۰ بار آب دادن سبز شد و نمو کرد. بنابراین آن را صد آب (صد + آب) گفته اند». سوداب از بذر و شاخه ها ازدیاد مییابد. هنگام گل کردن آن را جمع کرده و همچون دارو استفاده می نمایند. مواد به دست آمده در سایه و یا دستگاه خشک کنی در درجه ی حرارت کمتر از ۳۵ خشک می شود. بعد از خشک شدن بوی گل محمدی پیدا میکند. اهمیت اقتصادی، برگ های جوان تر این گیاه به شکل ادویه استفاده می شود. اکثراً برگ های خشک شده آن را به عنوان ادویه و خورشی استفاده می نمایند. برگهای تازه  آن به کنسرو خیار، گوجه فرنگی و دیگر سبزیجات افزوده می شود. سوداب به سالادهای سبزیجاتی و گوشتی و همچنین کوکتل شیره ی سبزیجات، غذاهای گوشتی و ماهی نیز اضافه میگردد. به دلیل بوی زیاد باید مقدار کمی سوداب به غذا افزود. در عملیات داروسازی از علف سوداب، رتین و روغن معطر به دستمی آید که در صنایع خوراکی و عطرسازی استفاده می شود. در طب سنتی عصاره  قسمت روی زمینی سوداب به عنوان دارویی شیره آور، بادآور و مدر استفاده می شود. پزشکان سنتی این دارو را برای درمان بیماری های قلب، ورم معده و به عنوان آرام بخش برای بعضی بیماریهای عصبی (هیستری، صرع) و همچنین برای درمان بیماری سنگ مثانه و اختلال قاعدگی توصیه می کنند. عصاره  علف سوداب در صورت وان گرفتن (نشستن در وان حاوی آن)، برای درمان خنازیر"، راشیتیسم"، امراض جلدی و شیره  تازه  این گیاه برای زخم های چرکدار و کونژنکتیویت استفاده میشود. ضماد برگ های تازه ی آن را در محل خون مردگی و ضرب خوردگی ها گذاشته و آرد علف خشک آن را به زخم ها و جراحت های چرک دار می پاشند. در طب کهن شرق. در قرن ۶ قبل از میلاد پزشکان برای ویژگی های مفید سوداب ارزش قائل بوده و چنین گفته بودند: «در موارد فراموشی، علف سوداب را در سرکه خیس کرده و بر پیشانی بگذارید». سوداب گیاهی نسبتاً سنتی بوده و در طب فارسی - تاجیکی زیاد مورد استفاده قرار گرفته است. درباره ی ویژگی دارویی آن پزشکان نامدار آکادمی جندی شاپور (قرن ۳ تا ۷ میلادی)، متقدمان و معاصران ابن سینا مطالبی نوشته اند. این گیاه به عنوان دارویی دارای مزاج گرم و خشک برایدرمان بسیاری از بیماری های انسانی استفاده شده است. به گفته  ابن سینا سوداب به هضم غذا مساعدت نموده، اشتهاآور است. معده را قوی ساخته و درد روده را تسکین میبخشد و برای بیماری های طحال مفید است. سوداب را با روغن زیتون برای درمان قولنج تنقیه می کنند. همچنین این دارو برای بیماری های انگلی کرمی روده مفید است و می توان آن را با عسل به جراحت های مقعد مرهم کردسوداب'گیاهی خوشبو و معطر/ قسمت دوم

دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد