سوند لوله ای که در مجرای ادرار گذاشته می شود ….


سوند  لوله ای که در مجرای ادرار گذاشته می شود ….

سوند  لوله ای که در مجرای ادرار گذاشته می شود ....

 لوله ای است جهت وارد کردن مایع به حفره یا مسیری در بدن یا خارج کردن محتویات و ترشحات از آن. سوندی که در مجرای ادرار گذاشته می شود معمولاً برای کمک به تخلیه مثانه از ادرار در مواردی مانند بزرگی غده پروستات، فلج عضلات مثانه و در نتیجه بی اختیاری ادرار یا در طی عمل جراحی میباشد. ممکن است سوند مخصوصی جهت تجویز بهتر مایعات به داخل ورید فرستاده شود. گاهی برای تغذیه بیمارانی که قدرت بلعیدن مناسب را ندارند یا به منظور تخلیه ترشحات معده، از سوند مخصوص معده استفاده میشود. از انواع دیگر این وسیله می توان سوند مخصوص دیالیز صفاقی یا سوند قلبی را نام برد. جنس این وسیله معمولا از پلاستیک نرم و قابل انعطاف می باشد.سوندها از دو جنبه مهم با یکدیگر تفاوت دارند، اول نوع و محل قرارگیری و دوم مدت زمان باقی‌ماندن در محل.

انواع سوند

سوندها دارای انواع گوناگونی هستند که شامل موارد زیر می‌شوند:
  • سوندهای ساده یا نلاتون یا یکبار مصرف
  • سوند فولی (دوشاخه یا سه شاخه)
  • سوند پترز
  • سوندهای فلزی
  • سوند حالب
  • سوند بنیکه
سوند فولیاین سوندها در انتهای خود، یعنی در بخشی از سوند كه پس از عبور كردن از مجرای ادرار به درون مثانه می‌رسد، كیسه كوچكی دارند. این كیسه كوچك ازطریق یك مجرای بسیار باریك در بدنه سوند با سوراخی كه در انتهای دیگر سوند وجود دارد در ارتباط است. بدین‌ترتیب پزشك یا پرستار می‌تواند ازطریق این سوراخ به مقدار مناسب مایع به داخل بفرستد و از این طریق كیسه كوچك پر از هوا شده و به قدری بزرگ می‌شود كه دیگر امكان عبور آن از مجرای ادرار بیمار وجود ندارد و بنابراین سوند دیگر امكان خارج شدن از مثانه را ندارد.پس هر زمان كه بخواهند سوند را برای مدت طولانی در مثانه نگه دارند می‌توانند از این روش استفاده كنند، چرا كه سوندهای معمولی فورا لیز می‌خورند و از مثانه خارج می‌شوند اما این سوندها به‌علت گیركردن بادكنك در ابتدای مجرا، هیچ‌گاه خارج نمی‌شوند مگر اینكه پزشك یا پرستار با یك سرنگ بادكنك را خالی كند. اما نكته مهم این است كه این بادكنك تنها باید زمانی باد شود كه بادكنك و سر داخلی سوند به‌طور كامل در مثانه قرار گرفته است. مثانه حجم بسیار زیادی دارد و بادكنك در داخل آن می‌تواند به راحتی و بدون آسیب‌رساندن به بیمار باد شود. اما اگر این بادكنك و سر داخلی سوند در داخل مجرا باد شود و متسع شود با توجه به اینكه قطر مجرا كوچك است به تدریج باعث پاره‌شدن و آسیب‌ وسیع به مجرا می‌شود.پس این سوندها هیچ‌وقت نباید توسط فرد ناآشنا كار گذاشته شوند و كارگذاری آنها حتما باید توسط فرد آشنا به این روش مثل یك پرستار باتجربه یا پزشك صورت گیرد. خارج‌سازی این سوندها هم حتما باید توسط همین افراد صورت گیرد. هیچ‌وقت نباید سعی كرد كه این سوندها را با زور و كشیدن از جا خارج كرد چرا كه بادكنكی كه در انتهای آن در داخل مثانه باد شده است در هنگام خروج به‌علت قطر زیاد خود آسیب به مجرا وارد می‌كند كه با خونریزی همراه می‌شود.

 سوند فوق عانه‌ای

این سوندها كه در اصطلاح پزشكی سوند سوپراپوبیك هم نامیده می‌شوند، نسبت به دو نوع سوند قبلی كمتر به كار گرفته می‌شوند. برخلاف دو نوع سوند قبلی كه برای كارگذاری آنها، لوله از درون مجرای ادرار رد می‌شد، در این موارد سوند از پوست قسمت‌های پایینی شكم وارد مثانه می‌گردد. یعنی توسط پزشك یا جراح سوراخی در پوست پایین شكم ایجاد می‌شود و سپس سوند از پوست و بافت‌های روی مثانه رد می‌شود تا به داخل مثانه برسد.

 سوندهای داخلی

در تمام سوندهایی كه تاكنون گفتیم یك سر سوند خارج از بدن بیمار است تا ادرار را از مثانه به بیرون تخلیه كند. اما باید گفت سوندهایی هم وجود دارند كه در آنها هر دو سر سوند در داخل بدن بیمار است. به‌طور مثال درنظر بگیرید كه انسدادی در فاصله بین كلیه تا مثانه ایجاد شود. این مساله باعث می‌شود كه ادرار نتواند از كلیه به مثانه برسد تجمع ادرار در كلیه مربوطه باعث آسیب رسیدن به نسج كلیه و تخریب آن و در ضمن علائمی مثل درد و ناراحتی در پهلوی همان سمت می‌شود. تنها راه این است كه به نحوی امكان دفع ادرار از آن كلیه فراهم شود. برای این منظور ۲ كار می‌توان انجام داد:۱) نفروستومی: در این روش مثل سوند سوپراپوبیك لوله را از پوست پهلوها رد می‌كنند (پس باز هم به سوراخ‌كردن پوست نیاز پیدا می‌شود) و لوله را به درون لگنچه كلیه می‌رسانند تا ادراری كه در آنها جمع می‌شود از این مسیر به بیرون بدن دفع شود.۲) سوند : این سوندها از یك طرف در درون مثانه قرار می‌گیرند و از طرف دیگر به لگنچه كلیه می‌رسند. با این حساب هرگونه انسدادی كه در بین راه كلیه تا مثانه وجود دارد را از سر راه برمی‌دارند و این امكان را برقرار می‌كنند كه ادرار بدون ممانعت از كلیه به مثانه برسد.بقیه مراحل دفع ادرار با این حساب مثل حالت عادی نیازمند دفع ادرار توسط فرد است. كارگذاری این ابزارها نیازمند یك جراحی كوچك است پس از انجام جراحی، دیگر فرد نه سوند خود را می‌بیند و نه وجود آن را د ر بدن خود حس می‌كند.

موارد استفاده و کاربرد

موارد مصرف اصلی سُند ادراری زمانی است که به هر دلیل تخلیه ادرار به شکل مناسب صورت نمی‌گیرد. کاتتر ادراری ممکن است برای مدت کوتاهی پس از جراحی هنگامی که فرد نمی‌تواند به توالت برود مورد استفاده قرار گیرد، یا هنگامی وجود یکک بیماری یا جراحت ایجاب کند برای درازمدت به کار گرفته شود.

دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد