همه چیز در مورد ساختمان دندان ها/قسمت اول


همه چیز در مورد ساختمان دندان ها/قسمت اول

 همه چیز در مورد ساختمان دندان ها

  دندان ها برای عمل جویدن غذا و تکلم ضروری بوده و در انسان شامل ۲۰ دندان شیری میباشند که در کودکی ریخته و به جای آنها تدریجاً ۳۲ دندان دائمی (Permanent) رشد میکنند.دندان ها از نظر شکل، اندازه، تعداد برجستگی ها (CuSps) و ریشه ها با هم اختلاف دارند هر دندان شامل دو قسمت تاج و ریشه است که در ناحیه گردن به یکدیگر متصلند.تاجاز میناپوشیده شده و قسمتی از دندان است که به طور معمولی قابل رویت بوده کمی بیش از کنار آزاد لثه ادامه دارد.ریشهناحیه ای از دندان است که در عمق، لثه بوده در حفره (Soket) یا آلوئل (Aliv colus) از استخوان فک، کاشته شده است. ریشه دندان دارای مجرای باریکی است به نام ROOt Canal که به وسیله سوراخ رأس به آلوئل باز میشود. از این سوراخ رگ ها و اعصاب دندان عبور میکنند. در مجرای ریشه و در وسط دندان بافت نرمی محتوی رگها و اعصاب به نام مغز دندانی (Dental pulp) وجود دارد.  در اطراف این بافت نرم، ابتدا یک ردیف سلولی منشوری با هسته دوکی به نام سلولی عاج ساز (Old Ontoblast) و سپس یک لایه ضخیم عاج (Dentin) هم در تاج و هم در ریشه ملاحظه میشود. اولین بافت سختی که در جوانه دندان انسان ایجاد می شود، عاج است. سلول های عاج ساز مزواکتودرمی هستند و ابتدا در جهت خارج خود، پیش عاج را میسازند وسپس این بافت بر اثر دریافت کلسیم مبدل به عاج می شود. مینا سخت ترین بافت بدنست ولی به خاطر نازک بودنش شکننده میباشد. تقریباً ۹۷ درصد از مواد کلسیم دار ترکیب یافته است که به صورت بلور هیدروکسی آپاتیت میباشد. همچنین در ساختمان مینا ۳ درصد مواد آلی به کار رفته است که شامل دو نوع پروتئین میباشند. (۱) آملوژنین (پروتئین بسته به آب) + (۲) آناملین، مینا به رنگ سفید سطح خارجی تاج دندان را پوشانیده و از منشورهای میله های (rods) کلسیفیه شده ای ترکیب یافته است که در انسان به شکل سوراخ کلیه میباشد این میله ها یا منشورها از عاج تا سطح خارجی دندان با منظره شعاعی قرار گرفته اند.  مینا منشاء اکتور درمی دارد و در پنجمین یا ششمین ماه زندگی جنینی کمی پس از تشکیل عاج تاج، شروع به تشکیل می نماید و تا مرحله تکمیل تاج دندان، میناسازی متوسط سلول های میناساز (آملوبلاست) ادامه دارد و سپس برای همیشه میناسازی قطع میشود. محلی که اپیتلیوم داخلی و خارجی مینا به یکدیگر ملحق میشوند(مجموع این دو اپیتلیوم) به نام غشاهر تونیگ موسوم است. این غشا پرده محدودکننده ای است که شکل آینده ریشه عاج سازی  را تحریک میکنند. عاجماده ایست نیمه شفاف مرکب از مواد معدنی (به صورت بلورهای آپاتیت) + مواد آلی (کلاژن) + کمی رطوبت. در عاجل لوله های موازی از پالپ تا سطح عاج ادامه دارند این لوله ها که در تاج به شکل S و در ریشه مستقیمند به نام لوله های عاجی موسومند. به هنگام حیات این لوله ها محتوی مایع بافتی و زوائد عاجی تومز (TOmes) میباشند. این زوائد مربوط به سلولهای عاج ساز میباشند. زوائد تومز در نزدیک محل اختتام، به دو تا چهار انشعاب انتهایی مبدل میشوند.  لوله های عاجی نیز در طول خود دارای انشعاب کناری به نام (Tubiculi) میباشند که با مجاری مشابه و یا لوله های عاجی مجاور خود پیوند میشوند. غشاء متراکم سطح درون لوله های عاجی را محدود می کند که به نام غشاء نومن )Neuman( موسوم است. در عاج تاج فضاهای کوچک آهکی نشده ای وجود دارند که به نام فضاهای بین گویچه ای موسومند. مشابه همین فضاها در سطح خارجی عاج ریشه، نزدیک سیمان دیده میشود که به نام طبقه دانه دار تومز معروفست.  عاج توسط سلول های ادونتوبلاست سنتز میشود. سمنتوم یا سیمان (Cementum) یک بافت کلسیفیه شده ای است. به صورت قشر نازکی در اطراف ریشه که از نظر مبدا، شکل و ترکیب بسیار شبیه استخوانست. ابتدا در ناحیه گردن دندان تشکیل می شود و به تدریج تمام ریشه را احاطه میکند.همه چیز در مورد ساختمان دندان ها/قسمت  دوم 

دیدگاه خود را مطرح فرمایید . وظیفه ماست که به سوالات شما پاسخ دهیم

پاسخ دیدگاه شما ایمیل خواهد شد